Wywiady

Igor Boxx

2018-05-16

Igor Boxx nagrał kolejną solową płytę. Materiał, któremu patronuje Fiodor Dostojewski, odnosi się jednak także do kilku znanych postaci świata muzyki. O tym, co kryje się za złożonym konceptem „Fyodora”, opowiedział mi jego twórca.

Rozmowa z: Igor Boxx

MM: Mam wrażenie, że bohaterem tej płyty jest nie tylko Fiodor Dostojewski, ale także wszyscy ci bohaterowie, którzy znaleźli się wewnątrz okładki. Jak Ty to postrzegasz i rozgraniczasz?

IB: Są dwa poziomy, na których można tę płytę odbierać. Albo jako płytę zainspirowaną życiem i twórczością Dostojewskiego, a więc usłyszeć chóry prawosławne, gotującą się krew bohaterów, czy też muzyczną ilustrację do zbrodni i afektów itd. Jego postać daje pretekst do tego, żeby stworzyć ilustrację muzyczną emocji. Tak, by muzyka oddziaływała silniej lub słabiej na psychikę, czyli była tak naprawdę psychodeliczna. Oprócz tej inspiracji literackiej jest też drugi poziom, czyli stosunkowo współczesny, związany ze światem muzyki i popkultury. I poprzez skojarzenia tytułowe te postacie się pojawiły, a następnie zaczęły mi się układać w jakąś drugą równoległą całość. Pomyślałem sobie, że ci ludzie są postaciami tak ciekawymi i złożonymi, że mogliby zająć miejsce bohaterów Dostojewskiego. Pierwszym przykładem jest Syd Barrett, który był chory psychicznie jak niektórzy bohaterowie Dostojewskiego. Najbardziej spójny ze światem Dostojewskiego jest Ian Curtis, który tak jak pisarz i bohater „Idioty” był epileptykiem. Miewał napady, który prowadziły do swoistej epifanii, co zresztą opisał w piosence „She's Lost Control”, traktującej o dziewczynie, która miała takie napady. Finalnie Ian powiesił się słuchając się płyty „Idiot” Iggy'ego Popa, co stanowi kolejne nawiązanie do „Idioty”. Także tych skojarzeń jest więcej. Idąc dalej – John Lennon. Młody chłopak, który zostaje milionerem i u którego nagle pojawiają się ciągoty rewolucyjne, lewicowe, niczym w „Biesach”. Z kolei David Bowie jest swoistym arystokratą w tym gronie. Obserwuje to wszystko nieco z boku. Jedyną postacią, która nie całkiem pasuje do reszty jest Sid Vicious. Pozostali są genialni i uzdolnieni muzycznie, a on nie. Był za to skrajnym abnegatem, nihilistą, mordercą i samobójcą. To postać absolutnie wprost ze świata Dostojewskiego. Bardziej może pasowałby tu Joe Strummer, który był jednostką wybitnie twórczą, ale to już byłoby na siłę i nie pasowało do koncepcji. Strummer trochę fałszował swoją postać, bo pochodził z klasy średniej, a udawał kogoś z klasy robotniczej i jednocześnie popierał na pewnym etapie lewicowy terroryzm europejski. Kolejną postacią jest Lou Reed, który grzecznie umarł na marskość wątroby (śmiech). Było to jednak konsekwencją jego niegrzecznego życia. Poza tym jego związki z Warholem i światem „Factory” są jakimś odpowiednikiem Salonu Petersburskiego. No i Nico, która ale śpiewała utwór Lou Reeda „Famme Fatale”, a takie kobiety fatalne pojawiają się u Dostojewskiego: Gruszeńka w „Braciach Karmazov” i Nastazja Filipowna w „Idiocie”. Ostatnio skonstatowałem, że postacią, która może te wszystkie postacie połączyć jest Bowie. On to wszystko spina, bo z każdym albo współpracował, albo miał jakiś kontakt albo był inspirujący.

MM: Bowie ich łączy, natomiast mnie brakuje w tym gronie tego, którego cytujesz, czyli Iggy'ego Popa.

IB: Bo Iggy żyje, a to jest towarzystwo umarłych muzyków (śmiech).

MM: To wróćmy do początku: czemu Dostojewski?

IB: To kwestia przypadku, jak wiele rzeczy w życiu. Dostałem zamówienie na napisanie muzyki do współczesnej sztuki teatralnej, która odnosiła się do Dostojewskiego. Pomysł mój był taki, aby odniesienie do przeszłości stworzyć za pomocą zsamplowania chórów prawosławnych, a do teraźniejszości przy pomocy różnych współczesnych nam środków wyrazu. W trakcie pracy reżyser, a zarazem autor przedstawienia zrezygnował z moich usług. Nie miał po prostu przekonania, albo zabrakło mu funduszy. Zostałem z tym, ale wkręciłem się w czytanie Dostojewskiego. Nie znałem całej jego twórczości więc spokojnie sobie zacząłem przyswajać jego dzieła. Tworzenie tej muzyki było więc równolegle procesem poznawczym klasyki literatury. To trwało kilka lat. 

MM: Czyli zacząłeś to jeszcze przed „Delirium”?

IB: U mnie czas nie biegnie linearnie. „Delirium”, które zostało wydane w 2015 roku, było gotowe już właściwie w 2007-2008 roku. Wszystkie kawałki, które na ten album weszły, były moimi propozycjami na płytę Skalpela, która wówczas się nie ukazała. Natomiast zlecenie muzyki do spektaklu dostałem w 2011 roku, czyli krótko po wydaniu „Breslau”. „Fyodora” skończyłem w 2016 roku, a w ubiegłym dopracowywałem szczegóły. Także jak sam widzisz – jest to długi proces. Mam ten komfort, że nie muszę się spieszyć. Mam jednak nadzieję, że robię coś koło głównych mód i trendów i dzięki temu jest to ponadczasowe a przynajmniej nie starzeję się szybko.


MM: Tytuły utworów na „Fyodorze” do zbitka terminów zaczerpniętych z Dostojewskiego, z tytułami wziętymi z twórczości tych postaci ze środka okładki, które omówiłeś wcześniej. Wyjątkiem jest chyba tylko „The Gambler”?

IB: Tak, w tym przypadku nie ma żadnego drugiego dna (śmiech). To odnosi się do „Gracza”, natomiast łącznikiem ze współczesnością jest tu hiphopowa stylistyka tego kawałka. 

MM: Mozaika muzyczna, jaką tutaj stworzyłeś jest dość hipnotyczna, czy momentami – właśnie epileptyczna. Wydaje mi się, że cezurą jest „Power To The Demons”, który jawi się jako swoista anarchia dźwiękowa, a po nim następuje niezwykle równy, popowy wręcz „The Young Dude” trochę prostuje tę sytuację.

IB: „Power To The Demons” odnosi się do „Biesów”. W nim burzy się krew, jest rewolucyjny szał, morderstwo, podpalenie. Stąd te skrajne emocje w tym utworze. Z kolei „The Young Dude”, korelujący się z „All The Young Dudes” Bowiego, odnosi się także do powieści „Młodzik”. To historia młodego człowieka, który ma ideę, by się szybko wzbogacić i odizolować się od społeczeństwa, którym gardzi. Myślę, że sporo młodych, dojrzewających ludzi ma w sobie podobne pragnienia (śmiech). Pierwsza wersja tego utworu była bardziej agresywna, punkrockowa. Chciałem po prostu oddać w niej siebie samego z tamtych lat. Doszedłem jednak do wniosku, że trzeba go uwspółcześnić, stąd ten dubstepowy bit. Chciałem po prostu, by młody człowiek przeżywał to we współczesnym anturażu dźwiękowym. Stąd taka wersja. 

MM: A czemu „The House Of Dead” jest taki krótki? Wszystko jest w nim tak industrialne, że brakuje tylko spustu surówki. Kojarzy się też z przemysłem, który u Dostojewskiego też występuje.

IB: Czyli piekło. A to ciekawe, co mówisz, bo Dostojewski był antyprzemysłowy do tego stopnia, że porównywał podróż koleją żelazną, która w jego mniemaniu miała się tak do podróży tradycyjnym środkiem lokomocji typu dyliżans, jak prawdziwa miłość do wizyty w burdelu (śmiech). Oprócz tych inspiracji, o których mówimy, jest jeszcze szereg innych, które się na tej płycie pojawiły. „The House Of The Dead” odnosi do powieści „Wspomnienia z domu umarłych”, gdzie Dostojewski opisuje swój pobyt na katordze. Był tam w towarzystwie różnych morderców, czy psychopatów i udało mu się przeżyć. Poza tym jest też gra komputerowa „The House Of The Dead” o zombie. Natomiast skojarzenie to nie jest moje, bowiem znany rosyjski pisarz Wiktor Pielewin w swojej powieści „T”, w której opisuje Tołstoja jako superbohatera, pojawia się wątek podziemia. Świata, będącego grą komputerową, gdzie Dostojewski jest zabójcą zombie. Stąd też m.in. w tym utworze dźwięki z horrorów. 

MM: Grasz już ten materiał na żywo?

IB: Tak, już raz zagrałem całość od początku do końca. Jest on poszerzony do 50 minut. Gram z Rafałem Dutkiewiczem na perkusji, z którym gra w koncertowym skłądzoe Skalpela. Do tego dochodzą wizualizacje, które poszerzają odbiór całości. 

MM: Skoro czas płynie u Ciebie nielinearnie, to co masz następne w zanadrzu?

IB: Dwie rzeczy. Mamy skończoną kolejną płytę Evorevo. Tym razem jest to zespół trzyosobowy – z Maćkiem Kurowickim z Hurt. To płyta elektroniczna, ale będąca połączeniem synthpopu i mrocznej elektroniki. Wyjdzie we wrzesniu. Ponadto z Rafałem Dutkiewiczem zrobiliśmy sesję studyjną na nową płytę Skalpela.

MM: Dziękuję za rozmowę. 

Foto: Maciej Bielawski


Rozmawiał: Maciej Majewski


alt-J

2022-06-24

Brytyjskie trio alt-J promuje swój ostatni album „The Dream”. Trasa koncertowa obejmuje także nasz kraj, gdzie zespół wystąpi 17 lipca (Warszawa, Centrum EXPO XXI). Perkusista grupy Thom Sonny Green uchodzi ponoć za introwertyka i bardzo nieśmiałą osobę. Zupełnie nie miałem takich odczuć w trakcie rozmowy z nim, której zapis znajduje się poniżej.

Czytaj więcej...

Martin Lange

2022-06-14

Duet Martin Lange tworzą dwaj uznani producenci: Michał Lange i Marcin Makowiec. Po latach współpracy z czołówką polskiej sceny muzycznej (Kasia Lins, Rosalie, Michał Szpak) obaj panowie postanowili nagrać na własny rachunek debiutancki album zatytułowany "Kontrasty". O procesie powstawania tej płyty porozmawialiśmy z oboma muzykami w siedzibie wydawcy - Universal Music Polska.

Czytaj więcej...

Alice Cooper

2022-06-13

Jest obecny na światowej scenie od ponad 50 lat. Pionier horror rocka i niekwestionowana ikona całego rockandrollowego nurtu. Człowiek, z którym w tej branży liczą się zdaje się wszyscy. Już za kilka dni po prawie 10 latach ponownie wystąpi w Dolinie Charlotty. W poniższej długiej rozmowie przytoczył mnóstwo anegdot ze świata rocka, opowiedział o swojej pasji malarskiej i golfowej oraz kilku muzycznych ciekawostkach. Oto on we własnej osobie – Alice Cooper!

Czytaj więcej...

Polskie Znaki

2022-05-28

Projekt Polskie Znaki został założony przez Radka Łukasiewicza (ex-Pustki, Bisz/Radex), Jarka Ważnego (ex-Kult, El Doopa) i Janusza Zdunka (Marienburg, 4Syfon, Kult). Muzycy wzięli na warsztat ludowe teksty i pieśni związane ze śmiercią oraz odchodzeniem i nagrali swoje interpretacje z udziałem zaproszonych gości. O powstaniu tego zespołu i kulisach stworzenia płyty "Rzeczy Ostatnie" porozmawialismy z Radkiem Łukasiewiczem.

Czytaj więcej...

Parov Stelar

2022-05-23

Parov Stelar najwyraźniej wyswobodził się już z traumy pandemicznej, bo jego najnowszy album „Moonlight Love Affair” tętni energią, światłem i radością. O tym, co spowodowało tę zmianę oraz o innych bardzo ciekawych aspektach dotyczących swojej twórczości, opowiedział mi w poniższej rozmowie, a już jesienią ponownie zagra w naszym kraju.

Czytaj więcej...

Rita Pax

2022-05-18

Grupa Rita Pax nagrała nowy album "Piękno - Tribute To Breakout", na którym znalazły się jej interpretacje kompozycji z trzech pierwszych płyt grupy Breakout. O pomyśle na ten album oraz kulisach pracy na tymi piosenkami porozmawialiśmy z muzykami Rity Pax: Pauliną Przybysz, Kasią Piszek, Pawłem Zalewskim, Piotrem Zalewskim oraz Jerzym Markuszewskim.

Czytaj więcej...

Archive

2022-05-17

Grupa Archive zakończyła jubileuszową trasę koncertową z okazji 25-lecia na progu pandemii. Zespół odcięty od możliwości wspólnego działania, powoli zaczął tworzyć nowy materiał, który z czasem rozrósł się do blisko dwugodzinnego albumu. "Call to Arms and Angels" to nie tylko bodaj najbardziej epickie dzieło grupy, ale także najbardziej złożone. To projekt do tego stopnia wyjątkowy, że zespół postanowił zrealizować przy okazji film dokumentalny, poświęcony procesowi tworzenia nowej płyty. Obraz zrealizowany w dużej mierze kamerą Super 8, okazał się jednak czymś więcej w dorobku grupy. O tym dość sporym przedsięwzięciu opowiedział mi jeden z założycieli Archive - Darius Keeler

Czytaj więcej...

Luxtorpeda

2022-05-09

Nowa płyta Luxtorpedy powstała jeszcze w okresie pandemicznym. Był to zresztą znaczący czas dla zespołu, który początkowo planował nagranie ep-ki. W konsekwencji ukazała się cała płyta zatytułowana „Omega” utrzymana w brzmieniach mocnych i szybkich, nawiązujących do grupy Flapjack. O jej niuansach opowiedział mi głównodowodzący zespołu, Robert ‘Litza’ Friedrich.

Czytaj więcej...

Siostry Melosik

2022-05-07

Siostry Dagmara i Martyna Melosik wydały długo oczekiwany debiutancki album "Znam Na Pamięć Dalszy Ciag". Premiera płyty była doskonałą okazją, by porozmawiać z artystkami na temat kulisów powstania tego wydawnictwa.

Czytaj więcej...

Gary Numan

2022-05-06

Pionier muzyki electro-industrialnej Gary Numan wystąpi 3 czerwca w warszawskiej Progresji w ramach trasy promującej album "Intruder" wydany w maju 2021 roku. Będzie to trzeci występ tego artysty w Warszawie. Z tej okazji wywiad z Garym przeprowadził dla nas Jakub Oślak.

Czytaj więcej...

Maciej Lipina

2022-05-04

Maciej Lipina wydał album "Anawa 2.0". Jest to remake jedynej płyty legendarnej grupy Anawa nagranej z Andrzejem Zauchą i wydanej w 1973 roku. Z tej okazji kilka pytań zadała Artyście nasza wysłanniczka Jagoda Dobrzyńska.

Czytaj więcej...

Franz Ferdinand

2022-04-25

Po ponad dwóch dekadach grania grupa Franz Ferdinand postanowiła podsumować dotychczasowy dorobek albumem kompilacyjnym „Hits To The Head”, zawierającym największe przeboje, a także dwie premierowe kompozycje. O niuansach tego wydawnictwa, zmianach w składzie, bieżących sposobach dystrybucji muzyki i współczesnych fascynacjach muzycznych opowiedzieli mi wokalista i gitarzysta Alex Kapranos oraz Bob Hardy, pozostający dziś jedynymi muzykami z oryginalnego składu grupy.

Czytaj więcej...

Nitzer Ebb

2022-04-19

Brytyjska legenda nurtu EBM Nitzer Ebb wróci po 12 latach do warszawskiej Progresji i zagra tam już 25 kwietnia. Z tej okazji krótkiego wywiadu udzielił nam wokalista Douglas McCarthy.

Czytaj więcej...

Natalia Przybysz

2022-04-14

„Zaczynam się od Miłości” to wyjątkowy album w dorobku Natalii Przybysz. Zaśpiewała na nim bowiem teksty Kory Jackowskiej, które nigdy wcześniej nie były wykonywane przez wokalistkę Maanamu. Ale Natalia nie byłaby sobą, gdyby do tego zbioru nie dodała także czegoś od siebie - na płycie znajdują się także dwie piosenki z jej własnymi tekstami. O szczegółach tego projektu i zanurzeniu się w świat słów Kory opowiedziała nam w poniższej rozmowie.

Czytaj więcej...

Tęskno

2022-04-14

Pod koniec ubiegłego roku Joanna Longić tworząca pod szyldem Tęskno wydała album "tęskno gra poezję", na którym Artystka zmierzyła się z poezją wybinej, acz nieco zapomnianej poetki XX-lecia międzywojennego Zuzanny Ginczanki. Już 9 czerwca płyta zostanie wydana w formacie winylowym. Z tej okazji Joanna Longić udzieliła nam wywiadu na temat "tęskno gra poezję".

Czytaj więcej...

Meek, Oh Why?

2022-04-13

Raper Meek, Oh Why? wydał właśnie czwartą płytę, zatytułowaną „Offline”, zawieszoną bardzo mocno muzycznie i tekstowo w okresie lockdownu. Płyta niesie jednak ze sobą także i inne ważne myśli, a wszystko zamyka się w niespełna 30-minutowej opowieści. O swoim zwieszeniu między światem analogowym, a cyfrowym Mikołaj opowiedział mi w poniższej rozmowie.

Czytaj więcej...

Nula Stankiewicz

2022-04-12

Nula Stankiewicz zaprezentowała nową płytę zatytułowaną „Śpiewam”. Na albumie znalazło się 14 piosenek Janusza Strobla. Płyta jest połączeniem współczesnych aranżacji, wybitnego instrumentarium i poruszających tekstów z ujmującym wokalem Nuli Stankiewicz, a zarazem poruszającym podsumowaniem części dorobku Janusza Strobla. Z tej okazji Artystka opowiedziała nam o kulisach powstania "Śpiewam".

Czytaj więcej...

Madrugada

2022-04-06

Po udanej trasie koncertowej w 2019 roku, która zahaczyła także o nasz kraj, muzycy reaktywowanej norweskiej grupy Madrugada postanowili pójść za ciosem i nagrać pierwszą od 14 lat płytę z premierowym materiałem. Album „Chimes At Midnight” ukazał się pod koniec stycznia, a kilka dni później zespół ruszył w europejską trasę koncertową. Zaś 3 kwietnia ponownie wystąpili na deskach warszawskiego klubu „Niebo”. Kilka godzin przed koncertem miałem przyjemność porozmawiać z wokalistą Sivertem Høyemem, basistą Frode Jacobsenem i perkusistą Jonem Lauvlandem Pettersenem, którzy nie tylko opowiedzieli mi o procesie powstawania nowej płyty, ale przytoczyli również kilka anegdot i ciekawostek z wbrew pozorom całkiem bogatej historii grupy.

Czytaj więcej...

FORMY Planet

2022-03-30

Trójmiejski zespół FORMY Planet można uznać za "supergrupę", gdyż w jej skład wchodzą cenieni muzycy działający w tamtejszych znanych składach (The Shipyard, Mordy, Bielizna, Blenders). Liderem zespołu jest zaś działający na polskiej scenie od 40 lat Piotr Pawłowski - basista Made In Poland, The Shipyard i Dance Like Dynamite. Grupa wydała właśnie debiutancką płytę "Kosmos Jest Wszędzie" i był to doskonały powód by zadać kilka pytań Piotrowi Pawłowskiemu. Album ukazał się w cenionej oficynie Antena Krzyku.

Czytaj więcej...

White Lies

2022-03-29

Grupa White Lies przygotowuje się do już 19 (!!!) koncertu w naszym kraju, który odbędzie się 4 maja w warszawskiej Progresji. Będzie to występ na trasie promującej nowy album "As I Try Not To Fall Apart". O powrocie do koncertowania, nagrywaniu nowej płyty i wspomnieniach z występów na Ukrainie z perkusistą White Lies Jackiem Lawrencem-Brownem rozmawiał Jakub Oślak.

Czytaj więcej...

End of content

No more pages to load